sobota, 7 kwietnia 2012

Poczta polska, telegraf, telefon... Opatówek 1937-1939

Marian Wiewiórkowski był młodym człowiekiem, kiedy powierzono mu odpowiedzialną funkcję naczelnika poczty w Opatówku.
Na zdjęciu poniżej widać jak prezentowały się przedwojenne mundury pocztowców. Przypominały mundury wojskowe.

pracownicy poczty, Marian Wiewiórkowski siedzi drugi z lewej

Próbuję wyobrazić sobie nastrój tamtych dni, zbliżającej się wojennej zawieruchy, gdy na młodego człowieka spadła tak dużą odpowiedzialność.
W przeddzień wybuchu wojny na pewno miał dużo pracy. Świadczy o tym ten krótki komunikat wydany przez Prezydenta miasta inż. I.Bujnickiego wydany w przeddzień wybuchu wojny, który ukazał się w lokalnej gazecie, w Gazecie Kaliskiej R.47, nr 240 (31 sierpnia 1939)
Prezydent prosi mieszkańców, żeby  korzystali z rozmów telefonicznych tylko w szczególnych przypadkach, ponieważ personel jest przeciążony z powodu nawału pracy.
Centrale telefoniczne nie były wówczas elektroniczne lecz ręczne.
Na zdjęciu dziadek przy centrali telefonicznej w mundurze pocztowca.

Opatówek
Marian Wiewiórkowski przy centrali telefonicznej w mundurze pocztowca ok. 1935

W siedemdziesiątą rocznicę wybuchu II wojny Światowej, Biblioteka Narodowa udostępniła reprodukcje cyfrowe polskiej prasy, odezw, druków ulotnych i innych dokumentów znajdujących się w zbiorach BN, a ukazujących się od końca sierpnia do początków października 1939 r. na ziemiach II Rzeczypospolitej. Stanowią one niezwykłe źródło poznania sytuacji i nastrojów, jakie panowały w czasie wojny obronnej 1939 r.


Gazeta Kaliska : organ Ziemi Kaliskiej : pismo polityczne, poświęcone obronie interesów rolnictwa, 
handlu, przemysłu, rzemiosła oraz ogólnym sprawom Państwa R.47, nr 240 (31 sierpnia 1939)

To że zbliża się wojna mieszkańcy wiedzieli już z gazet:
"Rzesza niemiecka prowadzi od szeregu miesięcy agresywną politykę w stosunku do Rzeczypospolitej. Ostatnie działania na terytorium Wolnego Miasta zwrócone przeciw niezaprzeczalnym prawom i interesom Rzeczypospolitej oraz jawne pretensje terytorialne Niemiec wobec państwa polskiego nie pozostawiają wątpliwości, że istnieje zagrożenie Rzeczypospolitej" Gazeta Kaliska, czwartek 31 sierpnia 1939r.
Artykuł świadczy o tym, że kaliszanie byli w stanie pogotowania wojennego.


Gazeta Kaliska o groźbie wojny 21 sierpnia 1939
Dokument z 18-go grudnia 1937 roku wystawiony przez Dyrektora Poczt i Telegrafów w Warszawie


Dokument z 18-go grudnia 1937 roku wystawiony przez Dyrektora Poczt i Telegrafów w Warszawie
 

A to wizytówka, która zachowała się w domowym archiwum
Poczta w Opatówku. Naczelnik: Marian Wiewiórkowski wraz z pracownikami poczty

Poczta w Opatówku. Naczelnik: Marian Wiewiórkowski wraz z pracownikami poczty
Zdjęcie wykonane w latach 1938/39. Dziadek siedzi w środku:

Maria i Marian Wiewiórkowscy przed budynkiem poczty w Opatówku ok. 1937-8


W wolnych chwilach goszczono przyjaciół i bliskie osoby, na poczcie bywał także często ksiądz Jerzy Bekier ( proboszcz w latach 1937-38), ks. Jan Wieczorek i ks. Edmund Perczak.
Wszyscy księża zostali przez Niemców wywiezieni do obozu koncentracyjnego w Dachau. Po wybuchu wojny kościół został zamknięty dla Polaków. Jesienią 1943 Niemcy w budynku plebanii umieścili żandarmerię.


A tak wyglądał przed II wojną budynek poczty opisany na stronach Gminnej Biblioteki Publicznej w Opatówku:


http://www.biblioteka.opatowek.pl/zabytki/budynek-poczty.html

Opatówek
Rodzinna uroczystość, prawdopodobnie chrzciny pierworodnej córki Beaty, 1939


I ciekawostka:
Pierwsze skrzynki pocztowe pojawiły się w Kaliszu w 1872 roku.
Zbudowane były z drewna i pomalowane na żółto. W 1879 roku były 32 skrzynki dla stałych odbiorców listów i gazet:) Każdy właściciel posiadał klucz i mógł o dowolnej porze opróżniać skrzynkę osobiście lub przez posłańca
To bardzo ułatwiało życie Choćby z uwagi na to że w 1883 roku 20 - tysięczny Kalisz posiadał tylko 2 listonoszy. Pierwszy telefon pokazano w Kaliszu w 1879 roku w Hotelu Wiedeńskim . Za "W Dawnym Kaliszu" E.Polanowski




2 komentarze:

  1. Moj dziadek byl rowniez ponoc naczelnikiem urzedu w Opatowku, ale nie wiem kiedy. Zachowala sie w rodzinie fotografia obiektu, tylko juz ze slupem elektrycznej przed budynkiem....

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Proszę o kontakt za pomocą formularza poniżej.

      Usuń